ความจริงเรื่องพระแก้ว 25 พุทธศตวรรษหลังพบข้อมูลจากหอสมุดกลางจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

สำรองพื้นที่

 

สารบัญ

หน้า 3

ค.ห. 4 เมื่อเช็ดทำความสะอาดรุ้งออกแล้ว

 

ตามบันทึกของหอสมุดกลางจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ถ้าวัดโปรดเกษ ห่างจากโรงงานแก้วใกล้วัดเกาะ ปากเกร็ดไม่กี่ ก.ม. ก็ไม่ต้องสงสัยว่า พระแก้ววัดโปรดเกษ ไม่ใช่ยูโรบิ้ว แต่น่าจะเรียกว่า อาเจ็กที่เคยเรียนวิชาจากปรมาจารย์ยุโรปเป็นคนสร้าง ยิ่งการเดินทางสมัยก่อน พ.ศ. 2500 อาจจะใช้เรือ ความใกล้แค่ 4 - 5 ก.ม. ก็เหมือนกับว่า เป็นโรงงานหลังวัดโปรดเกษนั่นเอง

และวัดแก้วเจริญ วัดเจริญสุขาราม และวัดที่เดินทางบนถนนเพชรเกษมสะดวก และมีโรงงานแก้วตั้งเรียงรายเต็มไปหมด ก็ไม่น่าสงสัยเลย น่าจะอาเจ็กช่างแก้วตามโรงงานแก้วแถวๆนั้นนั่นแหละ เป็นคนสร้าง น่าจะจีนล้วนๆ ไม่มีคนชาติอื่นเลย

 

ถ้าหากบันทึกของหอสมุดกลางจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเป็นจริง ตามที่ผมได้เขียนรายละเอียดไปแล้วว่า ประเทศไทยไม่ใช่เพิ่งมามีโรงงานขององค์การแก้วเป็นแห่งแรก แต่กลับมีโรงงานแก้วจากจีนเข้ามาตั้งรกรากในไทยตั้งนับร้อยปีก่อนแล้วนั้น ถ้าเป็นเช่นนั้นจริง ก็สัณนิฐานได้ว่า เป็นการแผ่ขยายมาจากโรงงานแก้วในจีนที่จีนโดยจักรพรรดิ์คังซีได้เชิญปรมาจารย์หลายคนมากจากยุโรป เริ่มต้นที่ชาวเยอรมันก่อนคนแรก และต่อมาน่าจะมียุโรปประเทศอื่นๆร่วมด้วยอีกไม่น้อย ดังนั้น วิทยาการการหลอมแก้วในจีนทั้งแบบจีนเดิมคือแบบหลิวหลี่ และแบบสมัยยุโรปกลาง และต่อมาวิทยาการจึงค่อยมาเป็นแบบอุตสาหกรรมทันสมัย ได้กระจายทั่วแผ่นดินจีนจากงบประมาณมหาศาลจากจักรพรรดิ์คังซี และจักรพรรรดิ์หย่งเจิ้ง และจักรพรรดิ์เฉียนหลง นับรวม 3 รัชกาล รวมเป็นเวลา 100 ปีพอดีพอดิบ งบประมาณที่มากมายมหาศาล และการสอนให้ช่างแก้วจีนทุกรูปแบบ เข้ามาเรียนรู้นี่เอง เป็นเหตุให้ ส่วนมากเมื่อกลับไปท้องถิ่นของตนๆแล้ว มีความเจริญรุ่งเรืองถึงขีดสุด และในที่สุดก็ขยายออกนอกประเทศ ทั้งนี้ต้องเข้าใจก่อนว่า จีนมีภัยจากระบบราชการที่ไม่ดีในยุคหลังเฉียนหลง ทำให้คนที่พอมีความสามารถจะย้ายถิ่นฐาน เขาต้องการย้ายออกกัน จึงอาจเป็นที่มาของโรงงานหลอมแก้วไทยที่มาจากจีนเมื่อร้อยกว่าสองร้อยปีก่อน โรงงานหลอมแก้วเหล่านี้เก็บตัวเงียบๆ แต่ก็ไม่อาจหลบพ้นจากสายตาของวัดต่างๆ เช่นวัดโปรดเกษที่อยู่ห่างจากโรงงานหนึ่งเพียง 4-5 ก.ม. เปรียบเสมือนโรงงานหลังวัดเลย จึงเป็นที่มาของการสร้างพระแก้วในยุคประมาณ พ.ศ. 249X แต่ต่อมาคนไม่รู้เรื่องนี้จึงนึกว่า สมัยนั้นต้องไปจ้างโรงงานแก้วในยุโรปสร้าง ซึ่งผมคิดว่า ไม่มีใครผิด หากแต่เพราะไม่มีคนรู้ความจริงต่างๆที่มันดำเนินไปแบบเงียบๆต่างหาก

 

จากบันทึกหอสมุดกลางจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ทำให้ผมเห็นภาพที่่ค่อยๆปรากฏชัดขึ้นมาในเชิงประจักษ์ และอื่นๆอีกหลายเหตุการณ์หลายเรื่องหลายราว ที่ค่อยๆปรากฏชัดขึ้นมาเรื่อยๆ แต่ทำไมคนไทยถึงไม่ค่อยได้รับความจริง อาจจะเพราะคนไทยมักขี้ฮ้ก ผมก็ไม่อยากจะว่า บรรพบุรุษของไทย แต่มันขี้ฮ้กจริง เพราะแม่พิมพ์เหล็กที่ผมเคยเห็นสร้างในไทยตอนผมเป็นเด็กๆ มันสร้างกันในเมืองไทย แต่ต้องแกะว่ามาจากนอก แล้วคนก็สร้างนิทานโกหกอะไรไปเรื่อย จนแทบจะไม่รู้ประวัติที่แท้จริงกันเลย หรืออย่างที่แกะสลักไว้ในแม่พิมพ์เหล็กว่า สร้างพระแก้วในพิธีเสาร์ห้า พ.ศ. 2500 แต่ผมยังสร้างอยู่ถึงปี พ.ศ. 2520 ด้วยแม่พิมพ์ชุดเดียวกันนั้นเป็นต้น คือ ......

 

ถ้าเราตัดความสตอเบอรี่ออกให้หมด ก็จะค่อยๆเห็น ความจริงก็จะค่อยๆปรากฏว่า ในยุคนั้นประมาณเป็นร้อยๆปีก่อน อาจมีเจ้านายชั้นผู้ใหญ่ไปจ้างยุโรปสร้างจริง เช่น หลักฐานพระแก้วที่พิพิธภัณฑ์ลพบุรี ซึ่งมีอายุกว่า 300 ปีก่อนนั้น อันนั้นล่ะก็ของจริง ยุโรปสร้างจริง และผมดูจากชิ้นงานก็แน่ใจว่าใช่ยุโรปสร้าง แต่หลังจากนั้นก็อาจจะมีบ้าง บางรายการที่อายุงานไม่มาก แต่สร้างในยุโรป เช่น พระแก้วมรกต 3 ถอดปี พ.ศ. 2475 ซึ่งเคยมีคนกล่าวอ้างว่า ไทยจ้างอิตาลีสร้าง แต่ผมเองมีความเห็นแย้ง ถ้ามองเฉพาะชิ้นงานเป็นตัวตัดสินนะครับ ผมยังเห็นแย้งเพราะตอนนั้น โรงงานในไทยมีแล้ว สร้างพระแก้วได้แล้วแบบสบายๆ และชิ้นงานก็ไม่ได้โดดขนาดนั้น อย่างไรก็ดี ผมไม่อยากฟันธง เพราะคนที่เขากล่าวว่าสร้างในอิตาลีมีผลประโยชน์มาถึงปัจจุบัน คือราคาที่เขาสร้างภาพขณะนี้อาจปีนขึ้นไปถึงองค์ละครึ่งแสนไปแล้ว

อย่างไรก็ดี เฉพาะ 2475 พระแก้วมรกต 3 ถอด ผมยกไว้ แต่นอกนั้น แทบจะทั้งหมด อาจสร้างในไทยครับ สร้างโดยโรงงานแก้วที่เข้ามาตามบันทึกของหอสมุดกลางจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยนั่นเอง

 

ถ้าพวกเราช่วยๆกันหาหลักฐานตามความจริงที่ไม่มีผลประโยชน์แอบแฝง ที่ไม่ต้องไว้หน้าใคร ที่ไม่เกรงใจใคร เราจึงจะได้พบความจริงที่สุดจะน่าภูมิใจว่า ประเทศไทยเป็นแหล่งที่ช่างแก้วจีนกลุ่มดังกล่าวต่างอยากมาตั้งรกราก นี่กลับเป็นสิ่งที่น่าภูมิใจกว่า จงภูมิใจในความจริงมากกว่าสร้างอะไรที่ทำให้ไม่รู้ความจริง แต่เพื่อผลประโยชน์ หรือเพียงเพื่อไม่ยอมลดทิฏฐิมานะตัวตนลงมา